Bloggfćrslur mánađarins, febrúar 2021

Mjólk er góđ

IMG_1441 b

Fornleifur ţarf ekki ađ minna íslenska skyrgáma á ađ hvíti sveitadreitillinn er bráđhollur fyrir Íslendinga. Undantekningar eru ţó á kúamjólkurţoli landsmanna. Ritstjóri Fornleifs er til dćmis svo mikill útgeldingur  ađ genin í honum ţola ekki smáskammt af laktósa og ađ ţví leyti er hann eiginlega hálfgerđur Kínverji. Hins vegar eru genin í ritstjóranum svo fjölbreytt ađ hann ku aftur á móti hafa mikinn blendingsţrótt. Ţađ getur hann heldur ekki nýtt sér, enda algjör bindindismađur á alls kyns lóđarí, svo á kynbótahrútspunginn hefur ekki látiđ reyna nema til ţess allra nauđsynlegasta og lögbundna međ Drottins blessan.

Ţjóđminjasafniđ auglýsti sig dálítiđ eins og kynbótarolla frá SÍS á 10. áratug síđustu aldar, áđur en safninu  var lokađ vegna viđgerđa og framfarar. Guđmundur Magnússon settur ţjóđminjavörđur var mikill hvatamađur fyrir auglýsingar enda ţćr tímans tákn á hans starfsárum. Búiđ var til nýtt merki safnsins, nýtt bréfsefni og starfsmenn fengu stakkavís af vísitkortum og handfylli nćlum međ nýja merkinu og jafnvel fána ef ţeir vildu slíkt pjátur. Ekki ţótti mér merki ţetta besta hönnun sem ég hafđi séđ - og svo fór merkiđ fyrir brjóstiđ á enn öđrum, sem töldu sig geta lesiđ upphafsstafina mína VÖV, er merkinu er snúiđ 90 gráđur (sjá hér).

Eitt sinn er ég kom heim á Frón í lok síđustu aldar, voru allir farnir ađ syngja einhverja málverndarţjóđernissöngva međ mjólkurívafi. Börnin ţömbuđu síđar mjólk međ ţjóđlegum upplýsingum um Ţjóđminjasafniđ. Henni var hellt í bunum út á "seríósiđ" á morgnanna međan ađ börnin dreymdi um ađ verđa fornleifafrćđingar eftir lestur á stuttri en fróđlegri málsgrein aftan á fernunni.

Ein fernukynningin var um Stöng í Ţjórsárdal og Ţjóđveldisbćinn. Ţar komu loks réttar upplýsingar um endalok búsetu í dalnum.

IMG_1429 b

Ţegar Guđmundur Magnússon hćtti sem ţjóđminjavörđur gleymdist ţessi upplýsing, og rugl og kjaftćđi er ţađ sem fólk fćr ađ vita um minjar í Ţjórsárdal í dag á Ţjóđminjasafni í einhverjum tortúrklefa fávisku  - og ţađ ţó ađ ađrir fornleifafrćđingar og jarđfrćđingar hafi ný fyllilega viđurkennt enduraldursgreiningu mína á eyđingu byggđar í Ţjórsárdal - en án ţess ađ vitna í mig. Sjón er sögu ríkari á ţađ fyrirbćri, en sjónin verđur ađ vera góđ, ţví vart sést nokkuđ í sýningarbásnum í blóđrauđri skímunni. Bregđiđ ykkur á safniđ (ef ţađ er opiđ/ţegar ţađ opnar) og skođiđ Ţjórsárdalsklefann vandlega (hafiđ međ ykkur vasaljós).

Ţjóđminjasafniđ er eins og allir vita mjög nokkuđ flókin stofnun međ enn flóknari sögu. Ástandiđ ţar batnađi mjög um tíma ţegar Guđmundur Magnússon var settur ţjóđminjavörđur. Svo komu forn öfl í Sjálfstćđisflokknum "sínum fornmanni", Ţór Magnússyni, aftur á jötuna. Hann brillerađi í lokin og strandađi skútunni međ stíl eins og siđur er međal margra í flokknum á bak viđ hann. Síđan kom einhver rauđhćrđ kona međ pungapróf í fornleifafrćđi og gerđi safniđ ađ varđveislueiningu á gamlar kreddur, endurtekinn sannleika og jafnvel sögulegan skjannahvítaţvott. Ţví miđur notađi hún mestan tíma sinn í ađ reka fólk á stofnuninni međ eldheitu skapi sínu og til ađ vinna međ hinum ţrćlkynćsandi stofnanda Miđflokksins í sérverkefnum úti í bć. Ţađ ţótti henni ćtti ađ launa međ prófessorstitli úr Háskóla Íslands, sem hún fćr ugglaust ţegar verđlaunahrútur Miđflokksins kemst til valda. Sú rauđhćrđa ţótti reyndar svo góđ í brottrekstri ađ hún var fengin í ađ reka fólk frá öđrum stofnunum sem veriđ var ađ reyna ađ kála. Ţađ var vitaskuld ekki mjólkinni ađ kenna - og nú er hćgt ađ kaupa laktósafrítt líka ef menn eru enn á spenanum.

Mjólk bćtir stundum allt, og slekkur bruna. Kannski vćri ekki svo vitlaust ađ klína frćđslu á mjólkurhyrnur ađ nýju, t.d. um stöđvar fyrir landnám og nýjustu aldursgreininguna á landnámslaginu, ţá tuttugustuogfimmtu. Til ađ halda jafnvćgi vćri líka hćgt ađ sýna nokkur handrit (ţ.ó ekki leyniskjöl menntamálaráđherra um fyrirćtlađa handritakröfu á hendur Dönum, ţví ţađ er harđbannađ).

Börnin ţurfa ađ lesa eitthvađ bitastćtt međ seríósinu.

Auglýsingin frćga frá MS, ţar sem börnin dást ađ ţjóđmenningu og syngja tandurhreina íslennnnnnzku eins og hrein meyja úr Hörgárdal.


Vel kemur oss nú refillinn inn góđi

Screenshot_2021-02-21 Explore the Bayeux Tapestry online - Bayeux Museum

Nú komu svo sannarlega gleđitíđindi fyrir okkur sem saumum mikiđ í og ađ.

Međ einu klikki er hćgt ađ fara suđur í Normandí til ađ fá refill á frćđin međ ţví ađ skođa Bayeaux-refilinn í smćstu smáatriđum.

Ég man ţá tíđ er ég keypti refilinn í 10 cm. hárri bók, sem var hins vegar 30 sm. breiđ, ţar sem refillinn var allur samanbrotinn. Ţađ ţótti framför um 1980. Refillinn er í raun um 70 metrar ađ lengd, en í bókinni var hann nokkrir metrar.

Skođiđ nú refilinn hér.

Ţiđ sjáiđ svo efst ađ ţćr skemmtu sér stúlkurnar sem saumuđu refilinn, hvort sem ţađ var nú á Englandi eđa í klaustrinu Saint Florent de Saumur í Leirudal. Viđ skulum ekki spinna meira um ţađ hér - en er ţetta ekki Sir Roy af Chippendale í eigin persónu? Er nokkuđ ţessu líkt á Njálureflinum á Hvolsvelli?

Vihjalmur fer til Bćjar

Vilhjálmur fer til Bćgisár/Bćjar (fr. Bayeaux/lat. Bagias)?


Íslenski nasistinn sem ferđađist gegnum Síberíu - í huganum

IMGP8662 b

Hér um daginn, 11. febrúar 2021, birtist áhugaverđ grein, en heldur stutt, í Morgunblađinu. Ţar var endursagt viđtal viđ Jóns Frímann Sigvaldason fyrrv. bílasmiđ í Garđabć. 

Áriđ 1979 hitti Jón, sem fćddur er 1929, af algjörri tilviljun, íslenska nasistann og Kínakaupmanninn Gunnar Guđmundsson (1917-2010) á hóteli í Guangzhou (Kanton).

Í Morgunblađsgreininni, sem Stefán Gunnar Sveinsson blađamađur ritar, segir Jón frá minningu sinni af fundi sem hann átti međ Gunnari á hótelherbergi í Kanton, ţar sem Gunnar vildi ólmur segja Jóni sögu sína.

Saga Gunnars er mjög flókin, og ekki allt ţađ sem ritađ hefur veriđ um Gunnar Guđmundsson alveg nógu nákvćmt. Hér skal bćtt úr skák, svo grein í Mogga verđi ekki međ tímanum ađ sannleiksheimild um íslenska nasistann Gunnar Guđmundsson.

Ţađ var ófrávíkjanlegur siđur Gunnars Guđmundssonar ađ segja ósatt til um nćr allt í fortíđ sinni í ţýskri ţjónustu. Ţess vegna er lítiđ hćgt ađ fara í saumana á ţeirri sögu sem hann sagđi Jóni, ţví ţađ sem sagt hefur veriđ um Gunnar í bókum er líka meira eđa minna rangt eđa logiđ.

Sú bók sem blađamađur Morgunblađsins vitnar í, Berlínarblús, er ţví marki brennd ađ höfundurinn hefur haft takmarkađan ađgang ađ heimildum. Í ţví sem skrifađ hefur veriđ um íslenska nasista vantar mikiđ af  upplýsingum um Gunnar Guđmundsson í Danmörku. Í Ríkisskjalasafninu (Rigsarkivet) í Kaumpannahöfn skođađi Ásgeir Guđmundsson sagnfrćđingur, höfundur Berlínarblús,  ađeins skýrslu danska Dómsmálaráđuneytisins nr. 1111 um Íslendinga sem unnu í ţjónustu Ţjóđverja í stríđinu, skýrslu sem mun einnig hafa veriđ send til Íslands.

Ljóst er sömuleiđis, ađ Gunnar Guđmundsson laug grimmt ađ fólki. Ţađ var nánast alltaf siđur manna sem ótilneyddir gengu til liđs viđ ógnarríki Hitlers og frömdu ţar jafnvel glćpi. Gunnar Guđmundsson var ekki einn um ađ ljúga.

Oft voru ţeir sem gengu í Waffen-SS ekki bestu börn heimsins, ţjófar og loddarar, og ţađ er engin ástćđa til ađ fegra eđa mćra minningu ţeirra, en ţessir óhamingjumenn, og ekki síst ţađ ţjóđfélags sem ól ţá, eiga ţađ ţó skiliđ ađ rétt sé sagt frá, og ţađ gerđi hinn vel minnugi Jón Kr. Sigvaldason er hann tók nýlega á móti blađamanni Morgunblađsins á heimili sínu og sagđi frá ţví er hann hitti Gunnar Guđmundsson í Kína fyrir tilviljun.

Ég talađi einnig viđ Gunnar Guđmundsson

IMGP8662 cSjálfur hringdi ég í Gunnar Guđmundsson áriđ 2001, ţegar ég vann á Dansk Center for Holocaust og Folkedrabsstudier.

Međ hásri en jafnframt djúpri rödd reykingamannsins lét gamli nasistinn móđan mása, en mest af ţví sem hann sagđi mér var helber lygi. Međan ađ ég talađi viđ hann, sat ég međ gögn um hann fyrir framan mig, m.a. dóma frá Danmörku og skjöl frá Englandi, ţar sem breska leyniţjónustan tók saman ţađ sem ţeir fengu af upplýsingum um Gunnar, frá íslenskum njósnurum sem fangađir höfđu veriđ á Íslandi. Ég vissi ţví ađ vart eitt aukatekiđ orđ af ţví sem Gunnar Guđmundsson sagđi mér var sannleikanum samkvćmt.

Lítilfjörleg gögn um Gunnar Guđmundsson hjá Bresku leyniţjónustum MI5 og MI6 hef ég lengi haft undir höndum og virđist blađamađur Morgunblađsins hafa komist yfir ţau skjöl, enda ţau nú ađgengileg öllum. Ţau eru frekar lítils virđi og eru fyrst og fremst, hvađ Gunnar varđar - samantekt annarra og ţriđju handa upplýsinga um Gunnar sem fengnar voru hjá Íslendingum sem handteknir voru fyrir njósnir á stríđsárunum. Ekki virđast Bretar hafa náđ ađ yfirheyra Guđmund er hann var handsamađur í Kaupmannahöfn áriđ 1945.

* Ljósmyndin ofar er úr vegabréfi Gunnars (sjá efsts) sem gefiđ var út í íslenska sendiráđinu í Kaupmannahöfn ţar ţann 9. júní 1944. Ţá var Gunnar nýgenginn í SS.

Ţegar Gunnar Guđmundsson gerđist geđveikur

Nei, ţađ er engin ástćđa ađ fetta fingur út í minni Jóns Fr. Sigvaldasonar, sem blađamađur Morgunblađsins heimsótti. En í Kanton sagđi Gunnar honum auđvitađ ekki allan sannleikann um sig, frekar en mér 20 árum síđar í Kaupmannahöfn.

Gunnar Guđmundsson sagđi ekki Jóni Fr. Sigvaldasyni frá ţví ađ hann gerđist skyndilega geđveikur í Kaupmannahöfn áriđ 1944. Mjög umdeildur danskur geđlćknir, sem taldi hann í fyrstu sýna einkenni geđsjúkdóms, komst síđar ađ ţeirri niđurstöđu ađ allur krankleikinn vćri leikur, uppgerđ og uppspuni.

Fréttir af geđveiki Gunnars kom meira ađ segja út í ólöglega pressu Dana. Í fjölrituđu, leynilegu dreifibréfi kommúnista, sem var forveri danska dagblađsins Information mátti svo lesa ţetta :

/4.Novmeber1944.INFORMATION Nr.325.I.NORDISK NYHEDSTJENESTE Nr.29

Fredag Eftermiddag blev SS-Mand Gunnar Gudmundson, der gjorde Tjeneste i Vestre Fćngsel, pludselig sindssyg, mens han opholdt sig paa Domhuset. Han blev indlagt paa Kommunehospitalets 6. Afdeling. Om det drejer sig om en organisk Sindssygdom eller om det er hans Oplevelser i Vestre Fćngsel, der har řdelagt hans Nerver, vides selvfřlgelig ikke, men det sidste maa anses for sandsynligt.

Ţetta var reyndar ekki alveg rétt hjá leyniţjónustu andspyrnudeildar vinstrimanna í Danmörku. Gunnar hafđi tekiđ ćđiskast í ölćđi og var handsamađur Huspetakler. Hann var tekinn fastur ţví hann var talinn hćttulegur og hafđi skotvopn undir höndum. Hann var fangelsađur í Vestre Fćngsel en var aldrei fangavörđur ţar. Síđar var hann fluttur á spítala. Rétt er hins vegar ađ hann var orđinn međlimur í SS á ţessu stigi.

Áđur en Gunnar Guđmundsson gekk til liđs viđ Waffen-SS ţann 6. júni 1944, hafđi hann veriđ liđsmađur Wehrmacht (ţýska hersins) í Danmörku og unniđ um tíma hjá Das Wachtkorps, á Station I (Höfuđbyggingu dönsku lögreglunnar í Kaupmanna. Í SS náđi hann aldrei nema lćgstu "tign", Schütze.

Einnig var haldiđ ađ hann hefđi starfađ hluta úr árunum 1942 og 1943 á Stelle Boysen sem stundađi viđskiptanjósnir und stjórn Bruno Boysen. Boysen var ţjóđverji sem alist hafđi upp í Vojens í Danmörku. Wehrmachtstelle Boysen var á Friđriksbergi og dulbúiđ sem inn- og útflutningsfyrirtćki. Aldrei var ţó hćgt ađ sanna ađ Gunnar Gunnarsson vćri sá "Gudmundsson" sem var ađ finna á lista yfir starfsmenn Stelle Boysen

Gunnar sem njósnari Ţjóđverja

Njósnastarfsemi Gunnars fyrir ferđina á Esju frá Petsamó í Finnlandi til Íslands frá Finnlandi í 1940 er heldur ekki hćgt ađ stađfesta.

Gunnar hélt utan áriđ 1937, var munstrađur á skip, en gekk í land í Kaupmannahöfn í byrjun 1938.

PELVINGUpplýsingar um meintar njósnir Gunnars eftir ađ hann sneri aftur til Íslands koma frá íslenskum njósnurum sem komust í kynni Max Andreas Pelving (1895-1999), fyrrverandi danskan lögreglumann. Pelving hafđi hrjáđ gyđinga og ađra flóttamenn, ţegar hann starfađi viđ útlendingalögreglu (Fremmedpolitiet/Tilsynet med Uldćndinge) undir Dönsku Ríkislögreglunni (Statspolitiet - síđar Rigspolitiet). Pelving ţessi var áriđ 1939 ásamt öđrum dćmdur í fangelsi fyrir njósnir í ţjónustu erlends ríkis, nánar tiltekiđ fyrir Gestapo, sem og fyrir ađ hafa útvegađ ţjóđverjum upplýsingar um flóttamenn undan nasismanum sem höfđu fengiđ dvalarleyfi í Danmörku.

Pelving var síđar strax leystur úr haldi í apríl 1940, ţegar Ţjóđverjar réđust inn í Danmörku. Ljóst er ađ Gunnar ţekkti ekkert til Pelvings á tímabilin 1937 ţar til Ţjóđverjar réđust á Danmörku 9. apríl 1940, enda Pelving lengst af í fangelsi.

Íslenskir njósnarar nasista, sem gengu til liđs viđ njósnaapparat ţjóđverja í Danmörku, tengdu Gunnar viđ Pelving. Pelving hafđi samskipti viđ Gunnar eftir ađ hann kom aftur til Kaupmannahafnar áriđ 1941 og ađstođađi Pelving og ţýska njósnaútsendara í Kaupmannahöfn viđ ađ leita uppi Íslendinga sem ćtlun Ţjóđverja var ađ senda til Íslands til ađ njósna. Pelving ţótti góđur á Íslendingana ţví hann var drykkjuhrútur og ţađ voru margir Íslendinganna sem hann fékk á njósnatjansinn. Ađrir, ţýskur höfuđsmađur, sá um ađ heimsćkja íslenska stúdenta, sem einnig fengust sumir til ađ njósna, jafnvel sumir hálfólmir, og einn mađur vegna ţrýstings ţar sem kynhneigđ hans var notuđ gegn honum.

FHM-269918 Samstarfsmađur Gunnars Guđmundssonar nasista, Max Pelving. Hann sćrđist illa ţegar danska andspyrnuhreyfingin sat fyrir honum í Kaupmannahöfn áriđ 1943. Hann var síđan falinn á Jótlandi, ţar sem hann var um tíma illrćmdur fangavörđur í búđum nasista ţar.

Ekkert í dönskum skjölum bendir til ţess ađ Pelving hafi starfađ međ Gunnari áriđ 1940-1941, eftir ađ Ţjóđverjar leystu hann úr fangelsinu ţar sem hann sat inni fyrir ađ njósna fyrir ţá - eđa fram fram til ţess tíma ađ Gunnar var međal 258 farţega á Esjunni í Petsamóförinni til Íslands í október 1940.

Hins vegar sagđi einn Íslensku njósnaranna sem handteknir voru af Bretum á Íslandi ađ Gunnar hefđi veriđ handgenginn dönskum njósnara sem hét "PELVIN". Engin vissa er ţó fyrir ţví ađ Gunnar Guđmundsson hafi veriđ sá njósnari sem haldiđ hefur veriđ fram ađ Bretar hafi fengu pata af ađ vćri međ Esjunni sem fór frá frá Petsamo 5. október 1940. Ţađ er ađeins óundirbyggđ ályktun íslensk sagnfrćđings, sem er ósönnuđ.

Gunnar Guđmundsson var ekki skráđur fyrir upplýsingum um íslensk málefni í njósnakerfi Ţjóđverja fyrr en hann kemur til Kaupmannahafnar 23. apríl 1941 eftir sína margslungnu ferđ frá Íslandi, yfir hálfan heiminn ađ ţví er hann á stundum reyndi ađ telja fólki trú um. Ţá fór hann um Hamborg, ţar sem hann upplýsti leyniţjónustu ţýska hersins um fjölda hermanna á Íslandi.

Hins vegar kom Íslendingur, annar en Gunnar, sem ćtlađ var ađ njósna, til Íslands međ Esjunni frá Petsamó.

Gunnar var lýst sem óreglumanni og hann dćmdur fyrir fjárdrátt

Eitt ađ ţví sem Gunnar sagđi ekki ţeim sem á hann vildu heyra, var ađ hann átti alla tíđ í vandamálum međ Bakkus. Bćđi sálfrćđingaskjöl frá 1944 og 1945 sem og vinir hans Íslenskir sem Bretar yfirheyrđu á á Íslandi lýstu honum sem drykkfelldum mjög. Einn félaga hans í Kaupmannahöfn, sem sendur var til Íslands til ađ njósna, lýsti honum 1941 sem  mjóslegnum manni, gulleitum á húđ. Ţessa lýsingu gaf njósnarinn Hjalti Björnsson sem var fangi Breta:

BJORNSSON described GUDMUNDSSON as a noted sponger, often drunk and borrowing money whenever he can.

Bretar tóku svo saman eftirfarandi lýsingu á Gunnari eftir yfirheyrslur á vini hans sem handsamađur var fyrir njósnir.

Lýsing á Gunnari GuđmundssyniGunnar komst einnig í kast viđ lögin eftir ađ hann sneri aftur til Kaupmannahafnar. Ţann 8. desember 1942 var hann var dćmdur skilorđsbundnum fjögurra mánađa dómi fyrir fjárdrátt (og átta mánuđi ef skilorđ var brotiđ). Gunnar hafđi svikiđ Íslending, sem vann í dönsku ráđuneyti, í viđskiptum međ frímerki sem hann tók í umbođssölu. Gunnar  stakk undan gróđa (400 kr.) ţótt samiđ hafi veriđ um 100 kr. greiđslu til Gunnar fyrir ađ miđla sölunni.

Nú eru kannski farnar ađ renna tvćr grímur á ţá sem hlustađ hafa á sögur Gunnars eđa trúađ jólabókum sem segja lausaralega og illa frá ćvintýrum hans. 

Ferđin mikla frá Íslandi áriđ 1941

Í minningu Jóns Fr. Sigvaldasonar er ađ finna eina af mörgum ćvintýralegum gerđum frásagna Gunnars Guđmundssonar um ferđ Gunnars frá Íslandi til Danmerkur áriđ 1941, hálfu ári eftir ađ Gunnar kom til Íslands međ Esjunni frá Petsamó. Hann sagđi Jóni ađ hann hefđi fariđ međ skipi frá Íslandi til New York og ţađan til Sikileyjar, síđan  upp gegnum Evrópu og til Kaupmannahafnar.

Önnur gerđ, sem Gunnar grobbađi sig af, var ađ hann hefđi fariđ frá New York til San Francisco og međ skipi til Japans, síđan gegnum gjörvöll Sovétríkin og ţađan komist til Kaupmannahafnar. Ţangađ kom hann, eins og fyrr segir í apríl 1941. Í Danmörku var Gunnar einnig tvísaga viđ yfirvöld er hann var yfirheyrđur eftir stríđ. Sagđi annars vegar frá ferđinni Ísland - New York, San Francisco, Japan - Spánn - og Danmörk, og hins vegar ferđ sem hljóđađi upp á Ísland - New York - Spánn - Danmörk. Hvađ er réttast af ţessu munum viđ seint vita, ţví vegabréf Gunnars frá ţessum tíma glatađist. Ţegar ég hlustađi á Gunnar fékk ég Sovétríkja-gerđina í hausinn, sem mér ţykir allraólíklegust. Ég reyndi ađ bora í hvađa borgir hann hafđi fariđ um í Sovétríkjunum, en kom ţar ađ algjörlega tómum kofanum hjá karli. Honum var hins vegar mjög umhugađ ađ segja mér hversu miklar hörmungar og illmennsku hann hefđi séđ í Sovétinu og ađ "Rússarnir hefđi ekkert veriđ betri en nasistar".

Atvinnuveitandi Gunnars stađfesti ţann 30. nóvember 1942, at Gunnar hafi sagt sér ađ hann hafi fariđ frá Bandaríkjunum beint til Hamborgar og unniđ ţar í 5 mánuđi, áđur en hann birtist í Kaupmannahöfn.

Meint ferđ Gunnars frá Íslandi yfir Sovétríkin til Danmörku áriđ 1942, sem lýst er í bókinni Berlínarblús, var vafalaust algjör tilbúningur. Í bókinni er sú ferđatilhögun m.a. runnin undan rifjum Björns Sv. Björnssonar (forsetasonar). Gunnar hafđi ţó einnig sagt söguna mönnum í Kaupmannahöfn, sem síđar komust á einn og annan hátt til Íslands til ađ njósna fyrir Ţjóđverja, ţví sú gerđ sögunnar kemur fram í yfirheyrslulýsingum yfir íslendinga sem teknir voru fyrir njósnir af Bretum. Björn Sv. Björnsson gćti einnig hćglega hafa heyrt af ţeim upplýsingum síđar. 

Líklegasta ferđin er ađ Gunnar hafi fariđ til Bandaríkjanna og ađ ţađan hafi hann komist til Evrópu, nánar tiltekiđ Spánar og Hamborgar. Sú gerđ er einnig höfđ eftir einum af vinum hans sem Bretar yfirheyrđu. Síberíuförin var ađ mínu mati tilbúningur, sem Danir sáu í gegnum; og ţađ reiknađi Jón Fr. Sigvaldason, sem hafđi heyrt ţá gerđ, einnig hárrétt út. Upplýsist ţađ hér međ blađamanni Morgunblađsins, sem vafalaust er eins og margir Sjálfstćđismenn alinn upp í ţeirri leiđu möntru ađ Rússar hafi í engu veriđ betri en Ţjóđverjar. Hverjir frelsuđu Auschwitz?

Hjálparhella Gunnars var SS-Untersturmführer Björn Sv. Björnsson, sonur fyrsta forseta lýđveldisins Íslands

nazi-bjorn.jpg

Mörg andlit "sonar forsetans". Hann laug líka grimmt.

Af lýsingum geđlćknis í réttarhöldum gegn Gunnari, kemur greinilega í ljós, ađ menn töldu mögulegt ađ hann hafi af einhverjum ástćđum veriđ ađ gera sér upp geđveikina haustiđ 1944. Gunnar upplýsti, međal annars viđ yfirheyrslur ađ honum líkađi hvorki dvölin í Waffen-SS né Ţjóđverjar. Hann gerđist hrćddur viđ ađ verđa sendur á vígstöđvarnar. 

En "sonur forsetans, sem einnig var prýđis lygari, "reddađi svo málum, enda mađur sem dćmdi fólk til dauđa í hjáverkum og lagđist á ungar konar, sem hann hafđi skaffađ íbúđ - Jú gögn eru líka til um ţađ (sjá hér til vinstri á spássíunni hjá Fornleifi).

Björn Sveinsson Björnsson, sem vann á áróđurs- og njósnamiđstöđinni SS Standarte "Kurt Eggers" (Kurt-Eggers Stelle) i Kaupmannahöfn kom Gunnari á ţriggja mánađa áróđursfréttaritaranámskeiđ hjá SS. Ţađ var sumariđ og haustiđ 1944. En lítiđ varđ um fréttamannastörf á frontinum,ţar sem hann veiktist í Berlín.

Ţađ var í leyfi haustiđ 1943, ađ Gunnar Guđmundsson gerđist hálfsturlađur. Hann var eftir fangelsis og spítalavist sendur til München, en ţar ágerđist sjúkdómurinn og hann var ţví sendur aftur til Danmerkur í mars 1945 og rúinn SS-búningi sínum viđ komuna til Kaupmannahafnar. Hann upplýsti sjálfur ađ hann hefđi fengiđ ađ halda skammbyssu sér til varnar, ţví Ţjóđverjar sáu hvert stríđslukkan stefndi. Ţađ leyfi kom fram í herbók hans (Soldbuch)sem dönsk lögregla sá áriđ 1945.

Gunnar fór ţví aldrei á neinar vígstöđvar og var aldrei í haldi Rússa, eins og hann laug ađ Jóni Fr. Sigvaldasyni ásamt fleirum.

Gunnar kvćntist heldur aldrei í Kína, líkt og hann laug ađ Jóni Kr. Sigvaldasyni og mörgum öđrum. Gunnar átti tvo syni međ danskri konu Gerdu Marie Nielsen, (f. 1927) sem starfađi lengi sem lćknaritari. Synir ţeirra fćddust 1956 og 1963. Ţeir héldu lengi uppi uppi fyrirtćki sem bar nafn Gunnars Guđmundssonar, og er ţađ enn skráđ á fyrirtćkjaskrá 10 árum eftir dauđa Gunnars, ţó engin sé starfsemin. Einn son átti Gunnar Guđmundsson frá fyrra hjónabandi međ íslenskri konu (Jóhönnu Lauru Hafstein, sem fćddist áriđ 1906), sem var 10 árum eldri en Gunnar. Sá sonur fćddist áriđ 1948 og var lćknir í Reykjavík. En ţegar hann tók upp á ţví ađ verđa geđveikur (ađ mati geđlćknis) áriđ 1944, upplýsti hann danska lćkna ađ hann hefđi eignast barn áriđ 1938 utan hjónabands á Íslandi, hann gaf hvorki upplýsingar um móđur barnsins né nafn ţess. Á stríđárunum var hann í tygjum viđ íslenska konu í Kaupmannahöfn Önnu Norđfjörđ, sem var nokkrum árum eldri en hann.

Nei, Jón Fr. Sigvaldason misminnti ekkert. Gunnar Guđmundsson rađlaug ađ Jóni. Nasistar lugu alltaf ađ fólki. Ţegar menn skrifa um íslenska nasista ber margs ađ varast, ţví vefur lyganna getur veriđ fjári flókinn hjá ţeim sem ţjónuđu Hitler á einn eđa annan hátt.

Gunnar fékk upphaflega 12 ára fangelsisdóm í Danmörku

Ţađ vekur mesta undran mína, af hverju einhver á Íslandi stóđ í ţví ađ reyna ađ bjarga Gunnari Guđmundssyni úr 12 ára fangelsi sem hann var dćmdur í af borgarrétti hér í Kaupmannahöfn áriđ 1945.  Reyndar var dómurinn í undirrétti í hćrri endanum, í samanburđi viđ dóma sem ađrir hlutu fyrir sams konar brot. Dóminum var síđan breytt í eins árs dóm í júní 1946 og Gunnari sleppt. Gunnar fór til Íslands en mátti ekki snúa aftur til Danmerkur í 5 ár. 

Danski lögfrćđingurinn, er var međ mál Gunnars, vann starf sitt mjög vel. Ţegar í undirdómi hafi einn dómaranna andmćlt dómnum og taldi sá dómari, ađ tveggja og hálfs ára fangelsi vćri betur viđ hćfi miđađ viđ upplýsingar sem rétturinn hefđi undir höndum. Ómenntađir dómsmenn voru hins vegar á ţví ađ 12 ára  hentađi Gunnari. Sendiráđ Íslands hjálpađi Gunnari lítiđ međ yfirlýsingu sem ţeir sendu áđur en hann hann var dćmdur í 12 ára fangelsi, nema síđur sé. 19. júní 1945 spurđi íslenska sendiráđiđ hverjir möguleikarnir voru á ţví ađ hćgt vćri ađ fá hann leystan úr haldi. Gögn sem endurspegla ţá fyrirspurn hljóta ađ vera til á Ţjóđskjalasafni í Reykjavík. En 1946 lögđu dómarar áherslu á á ţađ sem sendiráđiđ skrifađi ţann 12. desember 1945 til dómsstólsins áriđ 1945:

"... En anden Sag er, at den Kendsgerning, at Tiltalte som Statsborger i andet Land i hvert Fald kun har stĺet i et meget lřsere og mere midlertidigt Tilhřrsforhold til Danmark end  danske Statsborgere",

Ađ lokum var dómurinn léttur um 11 ár - vegna ţess ađ lögđ var áhersla á ađ Gunnar hefđi veriđ Íslendingur - erlendur borgari í Danmörku. Hvort ţađ var eina ástćđan til ţess ađ Danir sýndu vćgđ, verđur ekki dćmt um ađ sinni. Veriđ er ađ rannsaka ţađ. Íslensk yfirvöld höfđu ýmis tök á Dönum, sem notuđ voru. Mér hefur veriđ sagt ađ líklega hafi íslenska ríkiđ borgađ málskostnađ áriđ 1946, en ég hef enn engar afgerandi sannanir fyrir ţví. Líklega eru upplýsingar ađ finna um slíkt í Ţjóđskalasafninu í Reykjavík.

Gunnar Guđmundsson framdi, ađ ţví er viđ vitum, enga stóralvarlega glćpi fyrir utan hjálp viđ ađ finna menn til njósnaleiđangra til Íslands. Ekki er hćgt ađ útiloka ađ upphaflega harkan í fyrsta dómnum hafi endurspeglađ persónulegt álit dómsmanna vegna endanlegra sambandsslita Íslands og Danmörku áriđ 1944, en ţađ verđur ţó ekki lesiđ út úr skjölum. 

Lokaorđ til varnađar

Ég furđa mig alltaf á ţeirri manngerđ, sem kynslóđ eftir kynslóđ, hefur áhuga og jafnvel ađdáun á hernađi 3. Ríkisins, en sem hins vegar virđist ekki geta fengiđ sjálfa sig til ađ lesa bćkur um öll fórnarlömb nasista og helstefnu ţeirra og mannfyrirlitningu. Sumir rembast viđa ađ líkja nasisma viđ kommúnisma. Hinn furđulegi áhugi á 3. ríkinu, SS-mönnum, morđingjum, vitorđsmönnum og međreiđarsveinum ţeirra um alla Evrópu og enn fjćr, er sjúklegt fyrirbćri.

Ţegar menn svo bjarga stríđsglćpamanni frá saksókn og fangelsisvist eđa dćmdum nasistum frá fangelsisvist, líkt og íslensk yfirvöld hafa gert, er ţađ og VERĐUR svartur blettur á sögu Íslendinga. Hann verđur aldrei farlćgđur, ekki einu sinni međ besta tjörueyđi.

Ég hef haft fyrir siđ, jafnhliđa rannsóknum mínum á fórnarlömbum nasista, sem ég vinn enn ađ, ađ kynna mér niđur í kjölinn hvers konar fólk nasistar voru, sér í lagi ţeir sem Ísland ól. Lesiđ hér á vinstri spássíu Fornleifs sumt af ţví sem ég hef safnađ í sarpinn um íslenska nasista. Ţetta er ađeins lítiđ brot af ţví sem ég hefi undir höndum. Upplýsingum um íslenska nasista hef ég fyrst og fremst safnađ til ađ leiđrétta ýmsar villur sem um ţá hefur veriđ ritađ á síđari árum. Af nógu er ađ taka, án ţess ađ ég lýsi frati á bćkur sem gefnar hafa veriđ út og sem fjalla um ţessa ógćfulegu Íslendinga. Ţeim bókum er ţó um margt ábótavant.  Ég geri engan mannamun eins og ţćr. Mér er sama, hvort nasistinn var lítill karl og fátćkur, ellegar stórlax  sem síđar gekk í Sjálfstćđisflokkinn.

Ađrir nasistar, líkt og t.d. rithöfundarnir Gunnar Gunnarsson og Guđmundur Kamban voru ekkert betri en saklausir sveitastrákar sem heilluđust af SS. Ţannig er ţađ nú. Viđ skulum ekki gera mannamun. Ţađ er léleg sagnfrćđi.

Hvađ lengi eigum viđ t.d. ađ sćtta okkur ađ háttvirt Alţingi hafi rangfćrslur um međlimi ţingsins í ćviskrám ţeirra á heimasíđu ţingsins. Ţar á ég viđ kaflann sem Alţingi hefur um Davíđ Ólafsson. Miđađ viđ hvađ ţar vantar má örugglega búast viđ ţví ađ Klausturbarsmáliđ verđi faliđ af afrekaskrá brotamannanna í kynningu á ţeim Alţingismönnum sem hlut áttu ađ máli í framtíđinni.

Nýlega greindi ég t.d. frá ţví hér á Fornleifi (sjá hér), ađ sonur Sveins Björnssonar, síđar forseta Ísland, sem var trúnađarvinur Gunnars Guđmundssonar í Kaupmannahöfn, hefđi dćmt fólk til dauđa viđ störf sín í Kaupmannahöfn. Ţađ hefur aldrei komiđ fram í neinum ţeim útgefnu verkum sem hingađ til hafa veriđ um íslenska nasista. En íslensk yfirvöld ţekktu söguna, en völdu ađ halda henni leyndri. Í sömu grein sagđi ég frá kynnum mínum af syni forsetans. 

Ég vona ađ mér endist aldur til ađ segja nánar frá ýmsu ţví sem ég hef sankađ ađ mér af upplýsingum um íslenska nasista. Ađ minnsta kosti hér á Fornleifi, ţó ég hafi sannast sagna almennt ekki mikinn áhuga á SS-sjálfbođaliđum,međreiđarsveinum, ţrammandi ţjóđverjum eđa fylgismönnum og langtímaađdáendum ţeirra íslenskum. Ég er ekki nasistaveiđari, ţó ég hafi öđru hvoru starfađ fyrir Simon Wiesenthal stofnunina (Simon Wiesenthal Center), ađallega deildina í Jerúsalem. Ef mađur kann ekki sögu fórnarlamba nasista skilur mađur ekki óeđliđ sem m.a. fékk nokkra Íslendinga til ađ ţjóna Hitler og pótintátum hans, sem eyđilögđu Evrópu og líf svo margra íbúa álfunnar.

Svo viđ snúum aftur af Gunnari Guđmundssyni. Hann var ađeins lítiđ peđ í ţeim hildarleik og leiđ kannski meira fyrir mistök fyrr á ćvi sinni en menn annars stađar á ţjóđfélagsstiganum sem fengu jafnvel hćstu stöđur í íslensku ţjóđfélagi.


Draumaráđningar í íslenskri minjavernd

Völuspa

Ritstjórn Fornleifs, alveg eins og hún lagđi sig í sófann, horfđi á ţáttinn Fyrir alla muni í Sjónvarpinu 31. janúar 2021 og hélt sig vera ađ dreyma (sjáiđ ţáttinn í heild sinni hér međan ađ ţađ er hćgt).

Ţátturinn fjallađi um silfur Egils Skallagrímssonar og leitina ađ ţví međal annars eftir draumsýn konu í Mosfellsbć. En í rauninni sýndi ţátturinn best getuleysi Minjastofnunar og hybris sumra fornleifafrćđinga sem vita minna en ţeir halda sjálfir ađ ţeir geri.

Ég rauk strax til eftir ađ hafa séđ ţáttinn í sjónvarpinu og fann hér áhugaverđa klausu úr einni af dagsskýrslum Minjaverndar Ríkisins 2019, ţví ég taldi mig áđur hafa lesiđ um slíkar draumarannsóknir:

Berdreymin stúlka í Hafnarfirđi hafđi samband viđ Minjavernd Ríkisins og sagđist vita, hvar Gunnar hafđi hoppađ upp á nef sér í öllum herklćđum sínum. Stína sagđi OK og vá! viđ fórum austur og grófum prufuholu (1x1 metra). Kiddi hoppađi ofan í holuna, en sá svo sem ekkert nema gjóskulag afar ógreinilegt, en ţegar ég kom upp úr holunni dró sól fyrir ský og Stína sá ađ tvö fótarför voru í botni holunnar sem var svona 1.20 metrar ađ dýpt og mjókkađ neđst. Viđ fundum ţarna greinileg fótspor  manns sem hafđi tvístigiđ og jafnvel valhoppađ. Hann var á einhverskona fornskóm međ mynstri austrćnu, stćrđ 41. Nćsta dag, er viđ komu aftur í Hlíđina, hafđi rignt um nóttina svo sporin sáust ekki lengur. Viđ flettum upp í Kuml og Haugfé en fundum ekkert um fótspor; Kiddi taldi sig hafa séđ áletrun á fótsporinu, NOKI eđa eitthvađ sem gćti líkst ţví".

Til ađ eyđa öllum misskilningi, ţá er fćrslan hér ađ ofan skoplýsing - en ţetta gćti vitaskuld vel hafa átt sér stađ, ţví Minjastofnun Íslands, undir stjórn Kristínar Sigurđardóttur, rýkur út og grefur holur á kostnađ skattborgaranna ef kerlingu í Mosfellsbć dreymir silfur. Ţađ er nú fest á filmu og vćri viđ hćfi ađ stofnunin sendi ritstjórn Fornleifs skýrsluna yfir draumarannsóknina, ţví Egill er forfađir okkar allra.

Ég held ađ ţađ sé ekki ađeins okkur sem leikur forvitni á ţví hvernig draumafornleifafrćđi íslensk fer nákvćmlega fram.

Er ekkert stofnanaeftirlit á Íslandi hlýtur ađ vera spurningin sem vaknar?

Stofnun sem veitir ţáttargerđarmönnum, sem eru ađ búa til alţýđlegan skemmtiţátt, leyfi til ađ leita ađ silfursjóđum međ málmleitartćki, fer ekki ađ lögum. Ţađ er svo ekki í fyrsta sinn ađ lög eru brotin af Minjastofnun Íslands. Stjórnsýslan í minjamálum er orđin einhvers konar geđţóttafyrirgreiđsla eins og svo margt annađ í íslensku ţjóđfélagi: Lög eru sett á Íslandi til ađ brjóta ţau eđa beygja ađ vild.

Nú eru íslenskir fornleifafrćđingar farnir ađ trúa, en augsjáanlega mest á sjálfa sig.

Vala Garđarsdóttir fornleifafrćđingur (á efstu mynd efst međ Ray-Ban sólgleraugu), sem hinn sćmilega vantrúađi ţáttastjórnendi (Viktoría Hermanns) tók viđtal viđ til ađ nálgast einhverja sérfrćđiţekkingu, trúir ađ eigin sögn Egils-sögu sem áreiđanlegri heimild. Viđ ţví er lítiđ ađ gera, ţegar ađ fyrir löngu síđan er komiđ í tísku međal margra fornleifafrćđinga á Íslandi ađ trúa ruglinu í sjálfum sér t.d. eskimóakonum á spítala á Íslandi og Allah-perlum í stórstöđvum austur á landi svo eitthvađ sé nefnt.

Blind trú á rugliđ í sjálfum manni og ástundun frćđakukls eru víst orđin grundvallaréttindi á okkar tímum. Vísindi og frćđi, ţar sem tilgátur krefjast sönnunar, áđur en menn fara ađ tala um "kenningar sínar" međ stađhćfingum og án ţekkingar á ţví sem áđur hefur veriđ rannsakađ, hafa fćrst í vöxt á Íslandi. Og ţađ ekki ađeins í fornleifafrćđi. Hvađa vísindi fćr t.d. íslenska lćkna til ađ setja órannsakađa plastbarka í helsjúkt fólk í samvinnu viđ einhvers konar pylsugerđarmeistara frá Ítalíu?

Viđ sjáum ţessa miklu trú á "sjálfiđ" er Vala Garđarsdóttir, sem ég hefđi annars ekki trúađ slíkri trú upp á, fćrir eftirfarandi rök fyrir alţjóđ í sjónvarpsţćtti:

"Af hverju ćtti hann [Jón Grunnvíkingur] ađ vita ađ Anslaf [sic] vćri konunganafn Ólafs Kvaran. Ţađ vissi enginn á 18. öldinni."

En hvernig veit Vala Garđarsdóttir ţađ međ vissu ađ enginn á 18. öldinni hefđi ekki sett samasemmerki á milli "Anslafs" og Ólafs Kvaran? Ađ heyra svona stađhćfingu er eins og römm klípa í gamlan frćđilegan afturenda minn, svo óţćgileg ađ stađhćfingunni verđur ţegar ađ andmćla - Ţví ekki er nóg međ ađ einhverjir á 18. öld hafi vitađ hver ANLAV var. Ađrir vissu ţađ líka á ţeirri 17. Svo situr íslenskur fornleifafrćđingur fyrir utan Ţjóđminjasafniđ í sjónvarpsţćtti og sýnir alţjóđ ađ hann veit ekkert.

Hitt er svo annađ mál ađ ţađ voru Erlendur eđa Jón sem tengja ANLAV-myntir viđ frásöguna í Eglu á silfurkistum Egils.

Nú er svo komiđ ađ ţađ liggur viđ ađ mađur nái í góđan miđil til ađ komast í beint samband viđ Jón Ólafsson Grunnvíking. Draugur hans mun víst enn halda sig í námunda viđ Sívalaturn í Kaupmannahöfn. Ég lofa samt engu, en lćt ykkur vita ef ég rekst á Grunnavichensis afturgenginn. Ég mun svo sannarlega reka úr honum garnirnar um ţessa Anslafs-mynt sem Erlendur bróđir hans sá áriđ 1725 og Jón ritađi um áriđ 1753. 

En áđur en ég kemst í beint samband viđ Jón handan viđ móđuna miklu, leyfi ég mér ađ benda á ađ Jón Ólafsson og bróđir hans Erlendur, sem um tíma var međ honum í Kaupmannahöfn, gćtu báđir hafa séđ međ eigin augum, ellegar lesiđ um myntir úr sláttu Ólafs Kvarans međ áletruninni ANLAV. Einkamyntsöfn voru til á 18. öld í Danmörku og enduđu flest ţeirra í Det Kongelige Mřntkabinet sem var stofnađ áriđ 1782.

Kristján Eldjárn, okkar mikli mentor, skrifar einnig eftirminnilega í neđanmálsgrein í doktorsritgerđ sinni í íslenskum frćđum viđ Háskóla Íslands, Kuml og Haugfé, um meintan fund á mynt í Mosfellsdal sem  Erlendur Ólafsson frá Grunnavík var heimildamađur fyrir:

Jóni Ólafssyni eđa heimildamanni hans, sem var Erlendur bróđir hans, gat veriđ kunnugt um frásögn [Thomas] Bartholins [hins yngra] af írskum peningum međ áletruninni ANLAF CVNUNG (Antiqvitatum Danicarum libri tres. Hafnić MDCLXXXIX, P. 464) 1689 annađhvort beint eđa af tilvitnum Páls Vídalíns til hennar (Skýringar yfir fornyrđi lögbókar, Reykjavík 1849, bls. 132); [Fornleifur skýring: Páll Vídalín (1667-1727) var höfundur] Ég ţakka Jakob Benediktssyni fyrir ađ hafa bent mér á ţessi rit.

Í stađ ţess ađ trúa Egils-sögu, leyfi ég mér ađ benda auđtrúa  íslenskum fornleifafrćđingum, sem í stundarćđi í sjónvarpsţćtti telja sig hafa höndlađ sannleikann, ađ lesa Kuml og Haugfé (sem á margan hátt stendur fyrir sínu).

Screenshot_2021-02-01 Thomas Bartholin, Antiquitatum Danicarum de Causis Contemptć a Danis Adhuc Gentilibus Mortis Libri Tr[...]

Hér er ljósmynd af bls. 464 í 2. bók Antiqvitatum eftir Thomas Bartholin hinn yngri (ţess er átti Möđruvallabókarhandrit um tíma og gaf Árna Magnússyni ţađ). Á ţessari blađsíđu greinir frá mynt međ áletruninni ANLAF CVNVNC. Ţetta er auđvitađ allt á latínu og kemur ţví ekki ađ miklum notum á međal íslenskra fornleifafrćđinga, sem fćstir hafa lćrt latínu sér til gagns. Svo engum vafa sé undirorpiđ og fólk haldi ekki ađ kerlingarbćkur á 21.öld séu trúanlegri en Páll Vídalín á 18. öld eru hér opna úr bók sem hann ritađi handrit ađ, en ţađ var ekki gefiđ út fyrr en 1849. Stćkkiđ međ ţví ađ láta músina snerta myndina og lesiđ um vitneskju Vídalíns, á 18. öld, neđst á bls. 132 og efst á 133.

Screenshot_2021-02-02 Skýríngar yfir fornyrđi lögbókar ţeirrar Páll Vídalín, 1667-1727 Free Download, Borrow, and Streaming[...]

Ţar sem mér heyrđist á ţćttinum Fyrir alla muni, ađ ekki vćru menn alveg međ ţađ á hreinu hver ANLAF, eđa Anslafr eins og Jón Grunnvíkingur kallar nafniđ á mynt sem fundist mun hafa áriđ 1725 og hann skrifar um áriđ 1753 vćri, ţá er hér smávegis fróđleikur: Anlaf var einnig ţekktur sem Amlaíb mac Sitric og var uppi á um 927 – 980. Hann var ađ hluta til af norskum ćttum og hét upp á norrćnu Óláfr Sigtryggsson (hinn rauđi), en hann var einnig ţekktur á gelísku sem Amlaíb Cuarán, eđa Óláfr Kvaran. Hann var konungur á Norđimbrulandi og í Dyflinni, ţótt Egils saga telji hann konung Skota.

Ţví verđu einnig fyrir alla muni ađ bćta viđ ađ annar konungar en Ólafur Kvaran notuđu fornensku myndina af nafninu Ólafur, ANLAF, á myntum sínum, t.d. sá konungur sem á norrćnu kallast Óláfr Guđrřđsson, og sem einnig hefur veriđ kallađur Olav Gudfrithson af enskum - og upp á írsku Amlaíb mac Gofraid. Hann var hertogi/konungur í Dyflinni 924-939.

Myntin sem Jón Grunnvíkingur segir bróđur sinn hafa séđ áriđ 1825 og sem hann skrifar um eftir minni áriđ 1853 gćti einnig hafa tilheyrt allt öđrum ANLAF (Anslafri) en Ólafi Kvaran hinum rauđa. 

Anlaf

Anlaf 2aaaa

Úr sláttu Ólafs Kvarans (sem líka var ANLAF) og hér fyrir neđan slátta Ólafs Guđröđarsonar.

Anlaf Guđrod

Fróđum mönnum í Kaupmannahöfn á 18. öld, t.d. Jóni Grunnvíkingi og Páli Vídalín uppi á Íslandi, treysti ég vel til ţess ađ hafa gert sér fulla grein fyrir ţví ađ mynt sem ber áletrunina ANLAF CVNVNG, sem Jón gćti vel hafa lesiđ um hjá Thomas Bartholin jr. eđa jafnvel sjálfur séđ, vćri úr sláttu Ólafs konungs Kvarans.

Bartholin hafđi á 17. öldinni ţegar tengt nafniđ ANLAF Dyflinnarkonungum eins og ţiđ og Vala Garđarsdóttir getiđ lesiđ hér ađ ofan. Ef menn hafa getađ greint Dyflinnarkonunginn ANLAF á 17. öld hefur Jón, sem umleikis hafđi handritaarf Íslendinga, vitađ ađ ţar var ađeins um tvo konunga ađ rćđa.

Vala Garđarstóttir gerir ađ mínu mati lítiđ úr vitneskju fyrri tíma manna, og ţađ vegna eiginvankunnáttu - en hún trúir greinilega frekar ruglinu í sjálfri sér? Ţess konar trú er orđin reginvandamál í íslenskri fornleifafrćđi.

Ég er ađ verđa of seinn í andaglas

Ći krakkar, nú er klukkan ađ verđa margt. Ég ţarfa ađ fara ađ  hlaupa. Mér var nefnilega bođiđ ásamt ţremur gömlum kollegum í mat og andaglas til ađ finna eitthvađ annađ gamalt og sem glittir í, t.d. hiđ heilaga Gral, sem einnig hefur veriđ leitađ ađ á Íslandi, en án árangurs.

Mig langar í glasinu í kvöld ađ spyrja Njál á Bergţórshvoli um nokkur smáatriđi í Njáls Sögu um hann og Gunnar. Ég mun lesa í bolla vina minna ađ íslenskum siđ og segi sömuleiđis frá ţví víđar ađ íslensk minjayfirvöld geri berdreymnum stúlkum létt fyrir ađ fá leyfi til ađ leita ađ óáföllnu silfri sem ţćr fá pata af í heiftarlegum svefnleikjum sínum međ stórum Víkingum ađ handan.

Á međan eiga ekta fornleifafrćđingar međ próf upp á skeiđ, sköfu og skóflu í mestu erfiđleikum međ ađ fá leyfi til ađ stinga niđur reku. Látiđ ykkur dreyma elskurnar mínar. Sweet dreams!

Og hér eru ađ lokum áhugaverđar upplýsingar um draumaráđningar skyldi íslenska fornleifafrćđinga fara ađ dreyma óáfallna silfursjóđi. Muniđ svo gamalt húsráđ Framsóknarflokksins og áfallna ćttingja Framsóknarmanna í öđrum flokkum: Ef falliđ er á silfriđ, er ţađ ekki íslenskt. Íhaldiđ ćtti heldur ekkert ađ segja neitt.


Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband